Hoe speel je murdoku?
Murdoku is een moordpuzzel in rastervorm: je plaatst verdachten, plaatsen en voorwerpen met logica tot er één combinatie overblijft en de dader vaststaat. Je hebt alleen een potlood nodig.
Zo speel je het
-
Lees eerst alle aanwijzingen
Loop de hele lijst een keer door voordat je iets invult. Bij murdoku telt bijna elke aanwijzing pas mee in combinatie met een andere, en wie meteen begint te schrijven zet vaak iets neer dat drie regels verderop niet blijkt te kloppen.
-
Teken het raster uit
Zet de verdachten in de rijen en de plaatsen, tijdstippen of voorwerpen in de kolommen. Een vakje krijgt een kruis als die combinatie onmogelijk is, en een vinkje als hij zeker klopt.
-
Streep weg wat onmogelijk is
Begin bij de aanwijzingen die iets uitsluiten, want die zijn het hardst. "De tuinman was niet in de bibliotheek" levert direct een kruis op, en elk kruis maakt de rest van het raster kleiner.
-
Houd één antwoord per rij en kolom aan
Elke verdachte hoort bij precies één plaats, één tijdstip en één voorwerp, en elk daarvan hoort bij precies één verdachte. Zet je ergens een vinkje, dan gaat de rest van die rij en die kolom op een kruis.
-
Combineer aanwijzingen die elkaar raken
Twee aanwijzingen over dezelfde verdachte of dezelfde ruimte leveren samen vaak meer op dan apart. Zoek de plek waar ze overlappen; daar zit de stap die het raster openbreekt.
-
Wijs de dader aan
Staat het raster vol, dan blijft er één combinatie over die alle aanwijzingen tegelijk waarmaakt. Loop hem na langs de lijst: klopt elke aanwijzing, dan heb je hem.
Wat je nodig hebt
Een potlood en een gum, en verder niets. Murdoku is bedacht om alleen op te lossen op de bladzijde waar hij staat, dus er zijn geen fiches, kaarten of medespelers bij nodig. Wie liever niet in het boek schrijft, tekent het raster over op een blaadje; de puzzel verandert daar niet van.
Murdoku en sudoku, wat is het verschil?
De vorm is hetzelfde: een raster dat je invult met logica, zonder dat je hoeft te gokken. Het verschil zit in wat eruit komt. Bij sudoku is de opgeloste puzzel het antwoord, bij murdoku is hij de onderbouwing. Elke doorgestreepte cel is een alibi dat standhoudt, en de laatste combinatie die overblijft is de verdachte die als enige geen alibi meer heeft.
Dat maakt murdoku iets verhalender dan een kale logicapuzzel, en tegelijk een stuk strakker dan een moordspel aan tafel: er is precies één oplossing, en die is te bewijzen.
Drie fouten die iedereen een keer maakt
- Een vinkje zetten op gevoel. Zet een vinkje pas als een aanwijzing het afdwingt. Een combinatie die logisch klinkt is nog geen combinatie die volgt.
- Vergeten door te strepen. Na elk vinkje gaat de rest van die rij en die kolom op een kruis. Sla je dat over, dan blijft het raster oplosbaar lijken terwijl de informatie er al in zit.
- Een aanwijzing te letterlijk lezen. “Naast” betekent naast, niet tegenover, en “eerder dan” betekent niet “vlak voor”. De aanwijzingen zijn precies geformuleerd, en dat is waar de puzzel op draait.
Tips voor beginners
- Werk met potlood. Een kruis dat je te vroeg zet kost je later het hele raster.
- Begin bij de kortste aanwijzing. Die noemt meestal maar twee dingen en levert daarom meteen een vast punt op.
- Gebruik twee tekens en niet één: een kruis voor "kan niet" en een vinkje voor "is zeker". Een leeg vakje betekent dan nog altijd "weet ik nog niet".
- Loop de aanwijzingen die je al gebruikt hebt opnieuw langs zodra je iets nieuws hebt ingevuld. Ze zeggen de tweede keer vaak meer dan de eerste.
- Vastgelopen? Neem aan dat een bepaalde verdachte het gedaan heeft en werk door tot je een tegenspraak vindt. Vind je die, dan weet je zeker dat het iemand anders is.